Mẹ chỉ ước có một Tết con cháu về tụ họp đông đủ. Ước mà khó quá, Tết nào chúng cũng bảo bận. Trong năm, thằng cả đi công tác tạt qua nhà một ngày, đứa út nghỉ hè về một tuần. Mẹ con câu chuyện còn dang dở, bà cháu vừa mới “quen” đã phải tiễn nhau. Đi và ở lại.

Thế là hai mươi mốt năm rồi, mẹ con, bà cháu chưa được ăn Tết cùng nhau. Từ tháng chạp, mẹ đã thở dài. Không biết Tết này bọn nó về không. Chúng có làm gì thì cả năm mấy ngày Tết cũng phải buông tay ra một tí chứ? Bố gạt đi ngay, nghỉ Tết còn trăm thứ việc… lễ lạt, cảm ơn. Tết là dịp để mà dễ nói những điều khó nói. Ở quê phiên phiến, chúc Tết là chúc tết chứ phố phường trông thấy Tết mà lo. Mẹ im lặng, lại thở dài.

Tết nhà chỉ có hai ông bà, mẹ cũng sắm đầy đủ. Gạo, đỗ để dành từ dạo mùa. Lá dong mua từ hôm rằm, thịt thà, hạt tiêu, bánh đa nem chẳng lo, lên chợ lúc nào cũng có những hăm bảy mẹ đã xách một làn nặng về. Bố kêu, mẹ bảo thì cũng phải sắm cho đầy đủ chứ, nhỡ chúng nó về…

Tôi, bố mẹ ngồi gói bánh. Mẹ gói, bố buộc. Năm cái, lẽ ra chỉ mười lăm phút là xong, thế mà mười giờ mẹ vẫn còn ngồi. Mẹ bảo lá, gạo, đỗ còn đầy gói thêm mấy cái bánh bé. Ngày xưa chúng còn bé, mỗi đứa một cái bằng cái bánh chưng hay chơi đồ hàng. Tối lũ con háo hức đợi bánh, đợi giao thừa. Lúc buồn ngủ quá thì cũng là lúc bánh “trẻ em” vớt ra. Chả có bánh nào ngon bằng bánh ấy. Mẹ bóc, từng đứa vừa thổi vừa ăn, sì sụp…

Đêm Ba mươi sao mà dài thế. Tivi gặp nhau cuối năm, mấy anh diễn khéo, bố mẹ có vui được một tí. Bố bảo thằng cu Thanh sau này có khi làm diễn viên hề được, lém lỉnh, về biết làm trò. Mẹ lại thở dài, không biết chúng nó ở trên đấy có sắm Tết cho thằng bé không, bánh trái giò chả có đầy đủ không?... Bố cười: chúng nó thì chiều ba mươi ào vào siêu thị là xong, chứ khó khăn gì. Mẹ bảo không được, Tết nó khác chứ. Chúng nó đầy đủ nhưng có khi con cái chẳng biết Tết là gì. Thấy tết là vui, được đi mua nhiều thứ, được nhiều tiền mừng tuổi nhưng còn cái không khí Tết ngấm vào máu thì không có. Phải mua về làm chứ, bố mẹ con cái quây quần gói bánh. Nói thì nói, trẻ con thích lắm, chỉ tại bố mẹ lười, đại khái. Ngày chúng còn bé, ông nhớ không… Thằng Hiệu cứ lanh chanh để con gói, cái Hoa cứ dứt khoát mẹ để con… Đành chiều nó. Bánh chẳng ra hình gì, tam giác không phải, gạo thòi ra. Thế mà chúng cứ đòi ăn bánh con gói. Đấy, bao nhiêu Tết thế, bây giờ đứa nào cũng gói đẹp như tranh. Lo là lo con cái chúng nó, đủ đầy quá, không cẩn thận là quên Tết.

Sắp giao thừa rồi. Gần hai chục năm nay không nổ pháo nhưng vẫn biết đấy. Trời đất chuyển giao, trong người cảm thấy khang khác. Có một cái gì đấy bồn chồn, là lạ chạy trong mạch máu... Bố đem con gà luộc lên, mẹ thắp hương tổ tiên, khấn vái. Mẹ bảo không biết sau này mình nằm xuống chúng nó thế nào. Bố bảo gớm, Tết nhất toàn nghĩ vẩn nghĩ vơ, sau này đâu khắc vào đó hết.

Tivi chúc Tết rồi. Đâu đó trên bầu trời nhà ai vẫn bắn pháo sáng lên, sáng cả khoảng sân. Tiếng uống rượu, chúc tụng… nhà họ vui cũng đúng thôi. Ba đứa ở xa Hà Giang, Lạng Sơn, Điện Biên về đủ vợ chồng, con cái.

Mẹ ngồi lặng nhìn khói hương, hoa đào chợt rực lên. Bố đã lên giường nằm. Mẹ ngồi bên bàn. Ngày xưa… ngày xưa… bây giờ. Vèo một cái đã năm mươi cái Tết . Tết nào cũng túng mà vui. Thịt lợn đụng một phần tư đùi, có nhời trước người ta rồi. Nhà ấy có con bộ đội về ăn Tết sớm, mổ lợn từ hăm lăm, nhà mình lại thôi. Phải ba mươi, bất lắm hăm chín… không thì nhà mình hết thịt mà chưa đến Tết. Trưa ba mươi, bố mang thịt về, xúm xít, rối rít. Bố phải xẻo trước mấy miếng đưa mẹ nấu cho các con. Thế mà đến bữa vẫn líu lo, phồng má.

Ngày xưa rồi đến ngày nay, đủ đầy chả thiếu thứ gì. Tết nào hai đứa ở xa cũng gửi quà về cho bố mẹ. Từ hôm rằm, anh bưu tá đã đưa giấy gọi lĩnh tiền. Già rồi ăn được bao nhiêu chỉ lo lo chúng ở trên đấy, cẩn thận hay là đại khái. Tết là phải tết cho trẻ con. Giá mấy đưa cháu lúc này ở nhà thì vui lắm. Chúng sẽ hỏi bà bao nhiêu chuyện. Câu hỏi cứ là xoay như chong chóng… Tại sao lại có Tết? Ai nghĩ ra tết có được thưởng không? Có bao giờ hoãn Tết không?…

Mẹ mở tủ, lấy quyển sổ, cây bút. Nỗi nhớ cháu cứ trào ra. Tết con vắng nhà rưng rưng ngập tràn trang giấy.

Theo Ký của Du an